250 χρόνια Ιστορίας και το όραμα πολλών ετών είναι εδώ…



Το Ιστορικό Αρχείο Πόρου, μια σημαντική και πολύχρονη πρωτοβουλία για το νησί, παίρνει σάρκα κα οστά, με τις άοκνες προσπάθειες του κ. Γιάννη Μανιάτη. Της Λένας Παπαϊωάννου
Στην ανασύνταξη της Ιστορίας του Πόρου, με τη συγκέντρωση όλου του αρχειακού υλικού που βρίσκεται διάσπαρτο σε διάφορες υπηρεσίες, σε ένα Ιστορικό Αρχείο, προχωρούν με ταχείς ρυθμούς οι αρμόδιοι παράγοντες του νησιού, υλοποιώντας ένα όραμα ετών.
Η πρώτη προσπάθεια για τη δημιουργία «Τοπικής Αρχειακής Συλλογής της επαρχίας Τροιζηνίας» έγινε το 1993, όταν με την υπ’ αριθμ. 61/1993 απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Πόρου –επί δημαρχίας Σπύρου Σπυρίδωνος– υποβλήθηκε επισήμως το αίτημα προς τα Γενικά Αρχεία του Κράτους. Παρά την αρχική συγκατάθεση των Αρχείων όμως, η διαδικασία έγκρισης του αιτήματος δεν προχώρησε.
Το 2005 οι προσπάθειες σύστασης Τοπικού Αρχείου αναθερμάνθηκαν από την ίδια δημοτική αρχή και τον υπεύθυνο της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Πόρου Γιάννη Μανιάτη, γνωστό και από την εργασία του για την καταγραφή του γενεαλογικού και δημογραφικού κοινωνικού ιστού όλης της Τροιζηνίας για τα τελευταία 250 χρόνια, που ασφαλώς θα αποτελέσει μέρος του υλικού του Τοπικού Αρχείου. Δύο χρόνια αργότερα, το 2007, εγκρίθηκε τελικά από το Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων, με τη συνδρομή του Ποριώτη άλλοτε υφυπουργού και καθ’ ύλην αρμοδίου για το θέμα την εποχή εκείνη Γιώργου Καλού, η ίδρυση του Τοπικού Αρχείου Πόρου υπαγόμενου στα Γενικά Αρχεία του Κράτους. Η πράξη πήρε επίσημο μανδύα το 2008 με Προεδρικό Διάταγμα.

Επί της ουσίας, ωστόσο, οι προσπάθειες είχαν ξεκινήσει από το 1979, όπως μας λέει ο διευθυντής της Δημοτικής Βιβλιοθήκης του Πόρου κ. Γιάννης Μανιάτης:
«Το όραμα και οι προσπάθειες πολλών ετών για τη συγκέντρωση των πρώτου αρχειακού υλικού, οφείλονται στον συμπολίτη μας Γιώργο Αθανασίου, ο οποίος ήδη από το 1979 με επιμονή, όσο και ανιδιοτέλεια, άρχισε την έρευνα στο τμήμα χειρογράφων της Εθνικής Βιβλιοθήκης. Μέσα στο αρχείο των Αγωνιστών του ’21 ανακάλυψε με έκπληξη την πλούσια δράση κατά τον Αγώνα και τις ηθικές αμοιβές που απονεμήθηκαν σε αριθμό Ποριωτών αγωνιστών. Ήταν το πρώτο αρχειακό υλικό του τόπου που φωτοαντιγράφθηκε και αποτέθηκε στη Δημοτική μας Βιβλιοθήκη. Με τη στήριξη του τότε δημάρχου Στ. Σολωμονίδη, αλλά και τη συνδρομή του αείμνηστου τότε δημοτικού υπαλλήλου Μίμη Σαμπάνη, ο Γιώργος Αθανασίου συνέχισε το 1980 την έρευνα στην Ιστορική-Εθνολογική Εταιρία. Στο έργο του βρήκε αρωγό τον Αντώνη Βιρβίλη, στις έρευνες για εντοπισμό και φωτοαντιγραφή του αρχειακού υλικού της Τροιζηνίας. Παράλληλα άρχισαν τότε και οι επαφές με τα Γενικά Αρχεία του Κράτους και αποκτήθηκε αξιόλογο αρχειακό υλικό, όπως αρχεία για το Μοναστήρι του Πόρου και για τις διαλυθείσες τον 19ο αιώνα ιστορικές μονές Αγ. Δημητρίου στην Τροιζήνα και Κοιμήσεως Θεοτόκου στο Βίδι».

Σκοπός του είναι να δημιουργήσει έναν συνδετικό κρίκο του χθες με το σήμερα, έναν νέο πόλο έλξης ερευνητών για μια σε βάθος αναδίφηση της ιστορικής, πολιτιστικής και κοινωνικής εξέλιξης του τόπου μας

Το Τοπικό Αρχείο, μια υπηρεσία της οποίας την ύπαρξη αγνοούν πολλοί Ποριώτες, τι θα περιλαμβάνει;
Το Τοπικό Ιστορικό Αρχείο Πόρου υπάγεται στα Γενικά Αρχεία του Ελληνικού Κράτους και αποτελεί την προσπάθεια συλλογής και αρχειοθέτησης του πολύτιμου αρχειακού υλικού που υπάρχει σε υπηρεσίες και φορείς. Προέρχεται από το Αρχείο των Δήμων (Μητρώα, Βιβλία Γεννήσεων, Γάμων, Θανάτων, Δημοτολόγια), από το Λιμενικό Ταμείο, από το Ειρηνοδικείο, το οποίο το έχει ήδη παραχωρηθεί, από τα Συμβολαιογραφεία και το Υποθηκοφυλακείο, από τα σχολεία, από το υποκατάστημα της Εθνικής Τράπεζας, από τις ενορίες του Πόρου, την ιστορική Μονή Ζωοδόχου Πηγής Πόρου και, τέλος, από κάποια αξιόλογα ιδιωτικά αρχεία που υπάρχουν στην ευρύτερη περιοχή Πόρου – Τροιζηνίας. Σκοπός του είναι να δημιουργήσει έναν συνδετικό κρίκο του χτες με το σήμερα, έναν νέο πόλο έλξης ερευνητών για μια σε βάθος αναδίφηση της ιστορικής, πολιτιστικής και κοινωνικής εξέλιξης του τόπου μας.

Σήμερα ποια είναι η κατάσταση του Αρχείου;
Η υπηρεσία του Τοπικού Αρχείου, που στεγάζεται προσωρινά στη Δημοτική Βιβλιοθήκη, στελεχώθηκε το 2010 από τη Μαριάνθη Παπαδιαμάντη και πρόκειται να μεταφερθεί σε κατάλληλα διαμορφωμένη αίθουσα του κτηρίου Συγγρού, που παραχωρήθηκε από τον Δήμο Πόρου, με σκοπό το υλικό να είναι άμεσα προσβάσιμο στους ενδιαφερόμενους, καθώς και κομμάτι αυτού να αποτελέσει εκθεσιακό υλικό. Παρ’ όλη την υποστήριξη όλων των τοπικών φορέων στη σύσταση αυτής της υπηρεσίας όμως, οι υπεύθυνοι εξακολουθούν να συναντούν εμπόδια στη συγκέντρωση του ιστορικού υλικού από ορισμένους φορείς που αρνούνται να το παραχωρήσουν, ισχυριζόμενοι την τυχόν καταστροφή ή και απώλειά του.
Όταν με το καλό ευοδωθούν οι προσπάθειες για τη σύσταση του Αρχείου, πού προσβλέπετε;
Από τη στιγμή που το Αρχείο θα αρχίσει να λειτουργεί κανονικά στη δική του αίθουσα, αναμένεται να γίνουν ευρέως γνωστές στους πολίτες η δράση, η αξία και η συμβολή της ύπαρξής του. Αυτό επιδιώκεται όχι μόνο για να διατηρηθούν ζωντανές η Ιστορία και οι μνήμες του παρελθόντος του τόπου μας, αλλά και για να δημιουργηθεί μια αξιόλογη παρακαταθήκη των σύγρονων δεδομένων, με σκοπό την ύπαρξη μιας σειράς αποδεικτικών στοιχείων της ολοκληρωμένης ιστορικής διαδρομής του Πόρου και της ευρύτερης περιοχής της Τροιζηνίας ανά τους αιώνες.

Πάντως, αξίζει να σημειωθεί ότι όλα τα νησιά του Σαρωνικού, με εξαίρεση τον Πόρο, όπως άλλωστε και η Αργολίδα, διατηρούν εδώ και κάποιες δεκαετίες Ιστορικά Αρχεία. Καιρός ήταν λοιπόν να μπει και η εξαίρεση στον κανόνα!

source: Saronic Magazine




Σχολιάστε