«Καμπανάκι» για αυξημένη λειψυδρία και στην Ελλάδα



Η Ελλάδα είναι ανάμεσα στις χώρες που προβλέπεται ότι θα αντιμετωπίσουν αυξημένες ελλείψεις νερού, σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη του Κοινού Κέντρου Ερευνών (JRC) της Κομισιόν.
Ανάλογα προβλήματα αναμένεται να αντιμετωπίσουν και οι Ισπανία, Ιταλία, Κύπρος και Τουρκία. Οι ερευνητές προβλέπουν σημαντικές μειώσεις στην αναπλήρωση του υδροφόρου ορίζοντα ιδίως για την Ελλάδα- ετήσια απώλεια της τάξης των 810 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων νερού- αλλά και την Ισπανία και την Πορτογαλία, κάτι που σημαίνει μειωμένη διαθεσιμότητα νερού για άρδευση γεωργικών καλλιεργειών, άρα και μειωμένη διαθεσιμότητα τροφίμων.
Η έρευνα, την οποία παρουσιάζει το ΑΠΕ, αξιολογεί τις μελλοντικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, των αλλαγών στις χρήσεις γης και των συνηθειών στην κατανάλωση του νερού. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι ενώ από τη μία θα υπάρχουν αυξημένες πλημμύρες, από την άλλη θα επιδεινώνεται η λειψυδρία, ιδίως τα καλοκαίρια. Οι συνέπειες αποδίδονται κατά κύριο λόγο στην κλιματική αλλαγή (σε ποσοστό 80% ως 90%) και δευτερευόντως σε άλλους παράγοντες, όπως η χρήση της γης και του νερού (10% ως 20%).
Η αυξανόμενη ξηρασία στον ευρωπαϊκό νότο θα οδηγήσει σε ολοένα μεγαλύτερη έλλειψη νερού και σε μειωμένα υδάτινα αποθέματα για τα υδροηλεκτρικά εργοστάσια σε μεσογειακές χώρες όπως η Ελλάδα. Αυτό θα έχει ως συνέπεια, εκτός από τη γεωργία και τα τρόφιμα, να επηρεασθούν αρνητικά επίσης οι τομείς της παραγωγής ενέργειας και των μεταφορών.
Για την Ελλάδα -σε περίπτωση ανόδου της θερμοκρασίας κατά δύο βαθμούς- αναμένεται μια ετήσια μείωση της τάξης του 2% στην εισροή υδάτων στα υδροηλεκτρικά εργοστάσια, ενώ αντίθετα για τη βόρεια Ευρώπη προβλέπεται μια αύξηση περίπου κατά 13%. Αν όμως η άνοδος της θερμοκρασίας είναι μεγαλύτερη, έως το τέλος του αιώνα η μείωση στα υδροηλεκτρικά εργοστάσια μπορεί να φθάσει το 10%.
Το αισιόδοξο και το απαισιόδοξο σενάριο
Η Ελλάδα και η Κύπρος είναι οι δύο χώρες που -με μια άνοδο της θερμοκρασίας κατά δύο βαθμούς- προβλέπεται να έχουν την μεγαλύτερη πίεση στη διαθεσιμότητα του νερού, καθώς προβλέπεται μια αύξηση περίπου κατά 100% στην αναλογία ζήτησης νερού προς διαθεσιμότητά του (water demand-availability ratio-WEI), δηλαδή θα έχουν την μεγαλύτερη ανισορροπία ζήτησης-προσφοράς νερού στην Ευρώπη.
Οι επιστήμονες έκαναν εκτιμήσεις σε βάθος 30 ετών με βάση αφενός ένα αισιόδοξο σενάριο (θα επιτευχθεί ο στόχος της Συμφωνίας των Παρισίων το 2015 για άνοδο της παγκόσμιας θερμοκρασίας λιγότερο από δύο βαθμούς Κελσίου) και αφετέρου ένα απαισιόδοξο σενάριο (η άνοδος της θερμοκρασίας θα ξεπεράσει τους δύο βαθμούς και μπορεί να φθάσει ακόμη και τους τέσσερις). Αν και στην πρώτη πιο αισιόδοξη περίπτωση οι συνέπειες αναμένονται λιγότερο σοβαρές, παρόλα αυτά πάλι προβλέπονται τόσο περισσότερες πλημμύρες, όσο και μεγαλύτερη λειψυδρία.
Τα προληπτικά μέτρα
Στις μεσογειακές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μεταξύ των οποίων η Ελλάδα, ο αριθμός των ανθρώπων που προβλέπεται να επηρεασθούν από την έλλειψη νερού έως το τέλος του αιώνα μας, αν ισχύσει το αισιόδοξο σενάριο, θα αυξηθεί από 85 εκατομμύρια σήμερα, σε 104 εκατομμύρια.
Οι χώρες της Κεντρικής και Βόρειας Ευρώπης θα έχουν στο μέλλον μεγαλύτερα αποθέματα νερού κάθε χρόνο, αλλά και περισσότερες πλημμύρες σε σχέση με τις χώρες της Νότιας Ευρώπης.
Οι ερευνητές προτείνουν τη λήψη περισσότερων προληπτικών μέτρων, ιδιαίτερα στη νότια Ευρώπη, όπως καλύτερη διαχείριση του νερού για άρδευση (ώστε να μη γίνεται σπατάλη του), φύτεμα περισσότερων καλλιεργειών ανθεκτικών στην ξηρασία, αύξηση του τιμολογίου για αγροτική και βιομηχανική χρήση του νερού, ανάπτυξη νέων τεχνολογιών ψύξης στις μονάδες ηλεκτροπαραγωγής (ώστε να καταναλώνουν λιγότερο νερό) κ.α.
«Αν η ζήτηση νερού παραμείνει στα σημερινά επίπεδα και χωρίς σημαντικές προσπάθειες για εξοικονόμηση νερού, η άνοδος της θερμοκρασίας και η μείωση των βροχοπτώσεων λόγω κλιματικής αλλαγής στη Μεσόγειο θα προκαλέσει ακραίες αυξήσεις στη λειψυδρία. Οι άνθρωποι που ήδη έχουν επηρεασθεί υπό τις παρούσες κλιματικές συνθήκες, στο μέλλον θα έλθουν αντιμέτωποι με πολύ πιο σοβαρή έλλειψη νερού από ό,τι τώρα», προειδοποιούν οι επιστήμονες.
Επιβεβαίωση από δεύτερη μελέτη
Μια δεύτερη διεθνής έρευνα, με επικεφαλής τον καθηγητή Ασίς Σάρμα του Πανεπιστημίου της Νέας Νότιας Ουαλίας της Αυστραλίας, τα αποτελέσματα της οποίας δημοσιεύθηκαν σε διάφορα επιστημονικά περιοδικά, επιβεβαιώνει το παράδοξο: τα αποθέματα νερού συρρικνώνονται, ενώ η κλιματική αλλαγή προκαλεί πιο έντονες βροχοπτώσεις και πλημμύρες. Η αιτία είναι ότι η άνοδος της θερμοκρασίας οδηγεί σε μεγαλύτερη ξηρασία του εδάφους, ιδίως σε περιοχές ήδη ξηρές.
Η μελέτη – η πιο εκτεταμένη διεθνής ανάλυση για τις βροχές και τις ροές των ποταμών μέχρι σήμερα- έλαβε υπόψη της στοιχεία από χιλιάδες σταθμούς παρατήρησης σε 160 χώρες. «Αυτό που δεν περιμέναμε, είναι ότι, παρά τις έξτρα βροχές παντού στον κόσμο, τα μεγάλα ποτάμια σταδιακά στερεύουν. Λιγότερο νερό στα ποτάμια μας σημαίνει λιγότερο νερό στις πόλεις και στα αγροκτήματα. Και πιο ξηρό έδαφος σημαίνει πως οι αγρότες θα χρειάζονται περισσότερο νερό για να μεγαλώσουν τις ίδιες καλλιέργειες. Είναι τρομερά ανησυχητικό ότι κάτι παρόμοιο συμβαίνει παντού στον κόσμο».
Οι επιστήμονες έχουν υπολογίσει ότι για κάθε 100 σταγόνες βροχής που πέφτουν στη γη, μόνο οι 36 μετατρέπονται σε «μπλε νερό», δηλαδή εισέρχονται στις λίμνες, στα ποτάμια και στον υδροφόρο ορίζοντα, συνεπώς μπορούν να αξιοποιηθούν για τις ανθρώπινες ανάγκες. Τα υπόλοιπα δύο τρίτα της βροχής γίνονται «πράσινο νερό», δηλαδή κατακρατούνται ως υγρασία από το έδαφος.
Όσο ανεβαίνει η θερμοκρασία του πλανήτη, τόσο περισσότερο νερό εξατμίζεται από το έδαφος, το οποίο έτσι απορροφά μεγαλύτερη ποσότητα της βροχής, με αποτέλεσμα να απομένει όλο και λιγότερο «μπλε νερό» για ανθρώπινη χρήση. «Το πρόβλημα είναι διπλό», τόνισε ο Σάρμα. «Από τη μία ολοένα λιγότερο νερό καταλήγει εκεί όπου μπορούμε να το αποθηκεύσουμε για κατοπινή χρήση. Από την άλλη, οι βροχές γίνονται πιο έντονες, κατακλύζοντας τα συστήματα απορροής στις πόλεις και οδηγώντας σε συχνότερες και πιο έντονες πλημμύρες σε αστικές περιοχές».
Οι ερευνητές προτείνουν νέες πολιτικές για το νερό, όπως λιγότερο εντατική χρήση του στη γεωργία, αλλά και υποδομές για την αποθήκευση του νερού των αστικών πλημμυρών, ώστε να μη πηγαίνει χαμένο. Το Τόκιο, που κάποτε πλημμύριζε κάθε χρόνο, πρωτοπορεί σε αυτό τον τομέα, καθώς έχει δημιουργήσει μια μεγάλη υπόγεια δεξαμενή, όπου συσσωρεύονται τα νερά των πλημμυρών και αργότερα αξιοποιούνται. Σήμερα πια η ιαπωνική πρωτεύουσα δεν πλήττεται από πλημμυρικά φαινόμενα, ενώ παράλληλα έχει περισσότερο διαθέσιμο νερό.

Πηγή: Μελέτη: Η Ελλάδα θα βρεθεί αντιμέτωπη με αυξημένη λειψυδρία στο μέλλον | iefimerida.gr




Comments (4)

Trackback URL | Comments RSS Feed

  1. ΑΡΙΣΤ. ΠΑΝ. ΑΝΤΑΝΗΣ says:

    Ωχ! Άμα ακούς μελέτες για λειψυδρία περίμενε αύξηση των λογαριασμών ΕΥΔΑΠ.
    Όπως άμα βλέπεις εγκαίνια περίμενε αύξηση των διοδίων.
    Τώρα για τις πλαστικές σακούλες που από 0,4 λεπτά πάνε 0,9, έπρεπε να το περιμέναμε σε δύο συγκυρίες:
    1/ Όταν το δεχτήκαμε αγόγγυστα, και
    2/ Όταν ανακοινώθηκε ότι μειώθηκαν οι πλαστικές σακκούλες από τότε που εφαρμόστηκε το μέτρο. Δηλαδή…έπιασε. Ε! αφού έπιασε με 0,4 λεπτά δεν θα πιάσει με 0,9; Κι άμα βάλεις τη σακούλα 10 ευρώ τη μία θα πιάσει ακόμα περισσότερο. Το ότι όλα τα προϊόντα είναι σε πλαστικές συσκευασίες (νερά, απορρυπαντικά, τρόφιμα, και δεν συμμαζεύεται), ε! γι αυτά δεν βαριέσαι! Ας ρυπαίνεται το περιβάλλον. Πώς να τα πουλάνε οι εταιρείες; Χύμα, σε γκαζοντενεκέδες;
    Τώρα βέβαια οι …ξεγάνωτοι, ενώ είπαν πως δεν θα κόψουν τις συντάξεις από 1/1/2019, η σύνταξή μου σύνταξη για τον μήνα Ιανουάριο 2019 είναι κατά 41,73 Ευρώ πετσοκομμένη για 25η φορά. Αν δεν με πιστεύετε να σας στείλω το εκκαθαριστικό.
    <<>>
    Κατά τα λοιπά, ας πιούμε κανένα τσιπουράκι απόψε με λίγο “σαλαμάκι”, που έλεγε και ο Βουτσάς στην ασπρόμαυρη Ελληνική ταινία, και από αύριο βλέπουμε.
    Πάντως εγά τα κάλαντα τα είπα και φέτος στους φίλους μου, δεν τα είπα;
    Μία ευχή: να ενωθούνε όλοι οι Έλληνες κι όλα τα κόμματα μπας και μέσα στο 2019 άρχίσουν να μας εμπιστεύονται οι αγορές με προσιτές συνθήκες για επενδύσεις. Και μόλις συνέλθουμε πάλι, “ιδού πεδίον δόξης λανπρόν”, ξαναρχίζουμε τη φαγωμάρα και τα γαυγίσματα.
    Προς το παρόν, πάντως, να μην τρέχει η βρύση όσο διαρκεί το ξύρισμα ή το βούρτισμα των δοντιών. Αν ξεκινήσουμε απο αυτά τα μικρά όλοι, θα έχουμε άμεσο το αποτέλεσμα της… πλαστικής σακούλας, χωρίς αύξηση των λογαριασμών.
    Χρόνια πολλά. Καλή χρονιά
    ΑΑ

  2. Κλέαρχος says:

    Είχα πει ότι θα κράταγες λόγο για 6 μήνες τουλάχιστον αλλά κερδίσανε άλλοι που σε ξέρουνε καλά. Δεν άντεξες για πολύ χωρίς μπλαμπλαμπλα και ξαναγύρισες στα σχόλια.Εχασα το στοίχημα άλλα κομμάτια να γίνει θα έχουμε να γελάμε στον πρωινό καφέ. Καλή χρονιά

  3. Τάσος Γκούμας says:

    Φέτος, οι μέχρι τώρα βροχές ήταν ανέλπιστες.
    Μεγάλη ανακούφιση.
    Μέχρι τώρα έχουν κατά πολύ υπερβεί τον Μέσο Όρο των 400χιλ. ανά έτος και είναι πάνω από 600χιλ.
    Πριν από αυτές τις βροχές οι αγρότες ‘’τα είχαν βάψει μαύρα’’ ότι δεν θα έβγαζαν το επόμενο Καλοκαίρι.
    Αν έχουμε λίγες ακόμα μέχρι τον Ιούνιο ‘’θα τη βγάλουμε’’ και φέτος.
    Ωστόσο εμείς συνεχίζουμε την προσπάθεια για έργα εμπλουτισμού του Υδροφόρου Ορίζοντα και θα ενημερώσουμε προσεχώς.
    Καλή Χρονιά.

  4. ΑΡΙΣΤ. ΠΑΝ. ΑΝΤΑΝΗΣ says:

    Προς… Κλέαρχον!
    ………………….
    Κυρία μου, έχετε δίκιο. Εκατό τοις εκατό. Με όποιο όνομα και να καταφέρεστε εναντίον μου. Έφταιξα. Βέβαια το ότι σας κάνω και γελάτε στον πρωινό σας καφέ, πρέπει να μου το πιστώσετε.
    Εγώ αδυνατώ να σας πιστώσω κάτι, ούτε καν αυτά που χάσατε βάζοντας στοίχημα.
    Όμως επαναλαμβάνω: Έχετε δίκιο. Έπρεπε να αντέξω. Δεν τα κατάφερα. Είμαι ένας πολύ αδύναμος άνθρωπος. Προσπαθώ, όμως, να είστε βέβαιη. Δεν το βάζω κάτω. Βλέπω και ειδικό ψυχολόγο άπαξ της εβδομάδας. Πριν σας απαντήσω τον συμβουλεύτηκα και μου είπε να σας ευχηθώ:
    Καλή χρονιά 2019 με υγεία και φώτιση, για σας και την οικογένειά σας, τους φίλους και τους αγαπημένους σας.
    ΑΑ

Σχολιάστε